Bewaarplicht en downloadverbod

Door Niels Huijbregts, woordvoerder van XS4ALL.


Bewaarplicht en downloadverbod

Begin april kwamen er in één week twee belangrijke beslissingen vanuit het Europese Hof van Justitie.

  1. De Europese bewaarplicht telecomgegevens - waar XS4ALL zich jaren tegen verzet heeft vanwege de inbreuk op de privacy van onze klanten - is in strijd met de Europese mensenrechten en daarmee ongeldig verklaard.
  2. Nederland krijgt een downloadverbod.

Bewaarplicht telecomgegevens

In alle Europese landen moeten telecom- en internetbedrijven gegevens opslaan over het internet- en belgedrag van hun klanten, minimaal 6 en maximaal 24 maanden. Wie met wie belt en e-mailt, bijvoorbeeld, wanneer iemand verbinding maakt met internet, en waar iemand zich bevindt wanneer hij belt met een mobiele telefoon. Al die verkeersgegevens moeten ter beschikking worden gesteld aan opsporingsdiensten, zodat die de informatie kunnen gebruiken om terrorisme en zware criminaliteit te bestrijden. Al vanaf het moment dat de bewaarplicht in Brussel bedacht werd, heeft XS4ALL zich ertegen verzet. Omdat we het fundamenteel onjuist vinden dat alle Europese burgers continu in de gaten worden gehouden, alsof al die burgers verdachten zijn. En omdat het opslaan van al gegevens een grove inbreuk betekent op de privacy. Met wie je belt of mailt, is persoonlijk.

Na een jarenlange strijd, waarin XS4ALL acties voerde, met ministers en kamerleden sprak, brieven stuurde en opiniestukken in kranten schreef, werd de bewaarplicht in 2009 toch ingevoerd in de Nederlandse wet. Sindsdien bewaren we de gegevens zoals door de wet voorgeschreven, onder protest.

In de uitspraak die het Europese Hof nu heeft gedaan, wordt gehakt gemaakt van de Europese richtlijn waarop de Nederlandse wet - en de bewaarplicht in alle andere lidstaten - is gebaseerd. De bewaarplicht vormt een grove inbreuk op de privacy van Europese burgers, zonder dat goed is afgewogen waarom die inbreuk nodig is, zegt het Hof. De richtlijn is daarmee niet proportioneel.

Stoppen met bewaren?

De richtlijn waarop de Nederlandse bewaarplicht is gebaseerd, is dus van tafel geveegd. Stopt XS4ALL dus meteen met opslaan, en worden alle opgeslagen gegevens direct verwijderd? Dat was wel onze eerste gedachte toen we het nieuws hoorden. Maar toch hebben we besloten dat nog niet te doen. De uitspraak van het Hof maakt de Nederlandse bewaarplicht niet direct ongeldig, dus zouden we in strijd met de wet handelen door te stoppen met opslaan. Dat willen we niet. In plaats daarvan hebben we er bij Tweede Kamerleden op aangedrongen de minister te vragen zo snel mogelijk de wet aan te passen. Staatssecretaris Teeven is de uitspraak van het Hof aan het bestuderen. Daar heeft hij twee maanden voor nodig, in de tussentijd bekijkt XS4ALL of er mogelijkheden zijn om op kortere termijn met opslaan te kunnen stoppen.

Downloadverbod

Twee dagen na de uitspraak over de bewaarplicht volgde nog een belangrijk vonnis: de thuiskopie-uitzondering in het Nederlandse auteursrecht geldt niet voor kopieën uit illegale bron, oordeelt het Hof. Daarmee is downloaden uit illegale bron in Nederland per direct verboden.

Zonder toestemming downloaden van auteursrechtelijk beschermd materiaal zoals muziek en films is in vrijwel alle Europese landen verboden, maar in Nederland tot voor kort niet. Dat kwam door de manier waarop het Nederlandse auteursrecht werd geïnterpreteerd. In die wet staat de thuiskopie-uitzondering. Kort gezegd komt die erop neer dat je van auteursrechtelijk beschermd materiaal een kopie voor eigen gebruik mag maken. Je mag dus voor jezelf een kopietje maken van een cd die je van de bibliotheek leent, bijvoorbeeld. Om de rechthebbenden te compenseren voor die kopieën is de thuiskopieheffing in het leven geroepen: er wordt een heffing geheven op lege cassettebandjes, cd's, dvd's, harde schijven, mp3-spelers etc. Dat geld wordt onder rechthebbenden verdeeld door de stichting Thuiskopie.

Voor de thuiskopie maakte het niet uit of het bronbestand legaal was of niet, vond men in Nederland: het maakt niet uit of je een kopie maakt van een cd uit de bieb of een cd die je van internet gedownload hebt. Daarom was het in Nederland dus niet verboden een een film te downloaden via de Pirate Bay. Het Europese Hof was het daar niet mee eens. Het is niet acceptabel dat bij de thuiskopie-uitzondering geen onderscheid wordt gemaakt tussen legale en illegale bronbestanden, oordeelde het Hof. Downloaden uit illegale bron is daarom per direct verboden in Nederland.

Ook dit onderwerp heeft XS4ALL de afgelopen jaren stevig beziggehouden. Niet omdat we voorstanders zijn van illegaal downloaden, maar omdat voor het handhaven van een downloadverbod naar de internetproviders wordt gekeken. En daar zijn we het niet mee eens: providers zijn geen politieagenten. Internetproviders hebben als taak hun klanten toegang te geven tot het internet en niet die toegang te beperken, vindt XS4ALL.

En nu?

Wat precies de gevolgen zullen zijn van het downloadverbod dat nu in Nederland van kracht is, is nog niet goed te zeggen. Het ministerie van Justitie heeft al aangegeven het niet als haar taak te zien, downloaders aan te pakken. Stichting BREIN, die auteursrechtinbreuken in Nederland bestrijdt, geeft aan alleen achter illegale handelaars aan te gaan en de kleine downloaders met rust te laten. Je zou dus kunnen denken dat er voor de meeste mensen niet zoveel verandert. Maar het is heel goed mogelijk dat film- en muziekmaatschappijen schadevergoedingen gaan eisen van downloaders. In andere Europese landen is dat heel normaal: in Duitsland kan het zomaar gebeuren dat je een rekening voor € 155,- krijgt als je een film hebt gedownload. Om zo'n rekening te kunnen versturen, is medewerking van de internetprovider nodig: alleen de provider weet welke klant achter een bepaald IP-adres zit. XS4LL houdt de ontwikkelingen daarom scherp in de gaten. We houden u op de hoogte.

Cookies op XS4ALL

Op XS4ALL.nl maken we gebruik van cookies voor webstatistieken en advertentiecampagnes. Dat gebeurt volledig anoniem en de verzamelde informatie wordt maximaal 2 jaar bewaard. Sommige informatie kan gedeeld worden met advertentienetwerken zoals Doubleclick. Onder Meer informatie leest u meer over onze cookies en kunt u uw voorkeuren aanpassen. Gaat u akkoord met onze cookies?

Wat zijn cookies?

Cookies zijn kleine tekstbestanden die op verzoek van een website door uw browser op uw computer opgeslagen worden. Uw browser zal hierna bij elk bezoek aan deze website de inhoud van het cookie terug sturen. Op deze manier kan een website gegevens opslaan die bij uw browser en uw bezoek horen.

Zo'n cookie bevat bijvoorbeeld de inhoud van uw winkelwagentje in een webshop, of een stukje data wat aangeeft dat u ingelogd bent, bijvoorbeeld op XS4ALL Webmail, Facebook of Gmail. Telkens als u een nieuwe pagina bezoekt weet de site door het cookie wat u aan het bestellen bent, of dat u reeds ingelogd bent. Om een onderscheid te maken noemen we cookies voor dergelijke doeleinden "technische cookies".

Cookies kunnen ook dienen om uw browser en uw bezoek uniek te herkennen, om bijvoorbeeld te analyseren hoe bezoekers zich over een site bewegen, om de effectiviteit van online reclamecampagnes te meten of om aan de hand van surfgedrag bepaalde advertenties te tonen. Deze onderscheiden we als "analysecookies" en "advertentiecookies". Al deze cookies werken anoniem. We zijn niet geïnteresseerd wie onze website bezoekt, maar we willen wel graag weten hoe een bezoek aan onze website verloopt.

Wat doet XS4ALL met deze cookies?

Analysecookies: XS4ALL gebruikt cookies om het bezoek aan onze website te analyseren. We volgen u niet persoonlijk, de cookies werken volledig anoniem. Door deze cookies krijgen wij inzicht in hoe gebruikers zich over onze site bewegen. Kunt u gemakkelijk vinden wat u zoekt? Of klikt u misschien heel vaak van de ene naar de andere pagina voordat u de juiste pagina gevonden hebt? Door deze inzichten kunnen wij onze website verbeteren, en dat is goed voor ons en voor onze klanten.

Advertentiecookies: XS4ALL maakt gebruik van banners en andere online reclamecampagnes. Om de effectiviteit van deze campagnes te meten worden cookies gebruikt. Als u een website bekijkt met daarop een banner van XS4ALL wordt er een cookie geplaatst door de partij die de banner voorziet. Op onze website plaatsen wij een code afkomstig van diezelfde partij. Als u na het zien van de banner onze site opent wordt het eerder ontvangen cookie weer teruggestuurd naar deze partij. Op deze manier kan gemeten worden hoe effectief een banner of andere reclame-uiting is.

Daarnaast kan ook zogenoemde retargeting toegepast worden. U heeft bijvoorbeeld eerst op een reclame-boodschap over XS4ALL Televisie geklikt en hierna ons Alles-in-1 pakket bekeken, maar niet besteld. Retargeting betekent dat u later een reclame-boodschap over het 3-in-1 pakket te zien krijgt op de plek waar normaal een boodschap over Televisie zou staan. Op deze manier is het dus mogelijk om reclame-boodschappen toe te spitsen op de interesses van de bezoekers.

Geeft u XS4ALL toestemming voor het plaatsen van cookies?

Nee
XS4ALL mag alleen noodzakelijke cookies verzamelen om de website te laten werken of die gebruikt worden om informatie te krijgen over de kwaliteit of effectiviteit van de website.
Ik geef geen toestemming
Ja
XS4ALL mag cookies plaatsen om de gebruikerservaring van de website te optimaliseren en relevantere (XS4ALL) advertenties te tonen.