Het Plein in Houten
Het Plein in Houten was eeuwenlang het centrum van het dorp. Ook in de huidige tijd heeft het oude dorp een belangrijke functie en biedt het veel gezelligheid. Het is een perfecte locatie om uit eten te gaan en een terrasje je pakken.
Houten mag dan in de perceptie van velen alleen maar nieuwbouw zijn, de geschiedenis in dit deel van Houten gaat terug tot voor de jaartelling. Pas tien tot vijftien eeuwen later werden steden als Leiden, Haarlem, Amsterdam en Groningen gesticht. Om het Plein te begrijpen is inzicht nodig in de geschiedenis.
2400 jaar terug in de tijd
Sinds het jaar 400 voor Christus is er sprake van nomandische bewoning in dit deel van Houten. Het was een plek om de Jutphase stroomrug die niet meer overstroomde en dus veilig was. Wie vanaf het Plein naar de Lobbendijk gaat, ziet dit terug in de omgeving. Een relatief flinke daling van de weg is zichtbaar.
Markeringen in de weg op de Burgemeester Wallerweg
Recht tegenover de kerk ligt in de Burgemeester Wallerweg gemarkeerd de positie van drie Romeinse gebouwen. De oudste is een houten boerderij uit 50/75 na Christus, de laatste een natuurstenen villa uit het jaar 150/175 na Christus. De natuurstenen zijn later gebruikt voor de bouw van de kerk. Veel is er niet bekend, maar in het jaar 885 duikt de kerk op in de boeken als ene Herlulf die hem schenkt aan de toenmalige bisschop van Utrecht. Het is de oudste kerk uit het Kromme-Rijngebied. Het Plein is dan al een soort ontmoetingsplaats waarbij alle wegen uit de omgeving samenkomen.
Rond 1500
Rond het jaar 1500 begon Houten zich te ontwikkelen. Enkele huizen en gebouwen die zijn gebouwd, zijn nog steeds zichtbaar. Zo start in 1535 de bouw van de huidige kerktoren aan het Plein. De kerktoren wordt uiteindelijk ruim 45 meter hoog.
De locatie Plein 21, waar nu Tapperij De Zwijger is gevestigd, was de pastorie van de dominee in 1580. Alleen de kelder is nog orgineel, de rest van het gebouw is uit de 17e eeuw.
Nummer 22 en 23 zijn een 17e eeuwse boerderij, die later flink is verbouwd.
Het gebouw van restaurant/hotel De Roskam (nr 25) dateert minimaal uit 1630 en was destijds een boerderij.
Het huidige aanzicht van het gebouw is rond 1735 gemaakt.
Het gebouw op nummer was de stal. Tot het jaar 1875 vergaderde het gemeentebestuur op nummer 25.
Het pand Plein 16/Koningin Julianastraat 2 blijkt omstreeks 1650 te zijn gebouwd. Deze boerderij is rond 1840 omgebouwd tot woonhuis.
Tweede wereldoorlog
Op 28 november 1944 wordt het Plein in Houten groter gemaakt toen geallieerden een school en bombardeerden en met de grond gelijk maakten. Dit gebouwen stond op de plek waar nu een fontein periodiek water spuit. (Bovenste foto). In 1956 werd het gemeentehuis gesloopt dat op Het Plein stond.
Wie nu een bezoek brengt aan Houten, moet zeker een bezoek brengen aan het Plein. Het is een dorpsbrink met een middeleeuwse structuur, gelegen midden in een moderne stad van 48.000 inwoners.
 |
 |
 |
 |
 |
 |
